Wikidex

QUÁI THÚ ULTRA – NHỮNG THIẾT KẾ POKEMON GÂY TRANH CÃI

“Chất Pokemon” thực sự có tồn tại, chỉ là theo thời gian, ranh giới của nó ngày càng được mở rộng.

Gần như không có giới hạn cứng nhắc nào về việc Pokemon có thể là gì. Chúng có thể lấy cảm hứng từ động thực vật, đồ vật, hiện tượng tự nhiên, thậm chí cả những khái niệm được nhân hóa như văn hóa chẳng hạn. Dù vậy, vẫn có những nguyên tắc ngầm giúp ta nhận ra đâu là một thiết kế mang đúng “chất Pokemon”, đặc biệt là cảm giác đây là một sinh vật sống trong một hệ sinh thái.

Khi nhìn vào một Pokemon, ta thường có thể hình dung nó sống ở đâu, vì sao cơ thể lại mang hình dạng ấy, nó ăn gì và kiếm ăn bằng cách nào. Thiết kế Pokemon vì thế không chỉ đẹp mắt mà còn phải hợp lý. Như Junichi Masuda từng chia sẻ, mỗi chi tiết đều cần có lý do để tồn tại. Hình dáng phải gắn liền với khả năng sinh tồn, và nhà thiết kế luôn tự hỏi vì sao sinh vật đó có thể sống được trong thế giới Pokemon.

Chính vì thế, Quái Thú Ultra [Ultra Beast] đã trở thành một trong những nhóm Pokemon gây tranh cãi nhiều nhất khi ra mắt. Chúng sở hữu ngoại hình kỳ dị cùng sự hiện diện đầy hỗn loạn, đến mức nhiều người nhìn vào liền buột miệng: “Fakemon chắc luôn!”. Mà thú thật, hồi đó mình cũng nghĩ y hệt như vậy, thậm chí cảm thấy ghét cay ghét đắng nhóm Pokemon này. Trớ trêu ở chỗ, đó lại chính là điều Game Freak muốn người chơi cảm nhận được.

Quái Thú Ultra được cố ý thiết kế khác biệt tối đa so với Pokemon truyền thống, từ ngoại hình cho đến cách phân bổ chỉ số với những chênh lệch vô lý vãi lờ. Theo Shigeru Ohmori, ý tưởng cốt lõi của chúng dựa trên khái niệm “loài xâm lấn”: những sinh vật từ một môi trường khác xuất hiện trong hệ sinh thái xa lạ và làm đảo lộn sự cân bằng vốn có tại đó. Vì vậy, chúng không được phép trông như thể thuộc về thế giới này.

Và Alola, vùng đất lấy cảm hứng từ Hawaii, lại là bối cảnh hoàn hảo cho ý tưởng đó. Ngoài đời thực, Hawaii nổi tiếng là một trong những hệ sinh thái dễ bị tổn thương nhất trước các loài xâm lấn do quá trình tiến hoá diễn ra trong môi trường đảo biệt lập. Chỉ một sinh vật ngoại lai xuất hiện cũng có thể phá vỡ sự cân bằng được hình thành qua hàng triệu năm. Quái Thú Ultra chính là phiên bản phóng đại của hiện tượng ấy: những thực thể không thuộc về Alola nói riêng và thế giới Pokemon nói chung, đột ngột xuất hiện, không tuân theo “ngôn ngữ thiết kế” quen thuộc và tạo nên cảm giác bất an ngay từ cái nhìn đầu tiên.

Gần đây, Ohmura còn tiết lộ rằng Quái Thú Ultra thực chất bắt nguồn từ những bản thiết kế Pokemon trước đây của ông từng bị Ken Sugimori từ chối. Thay vì cất chúng vào ngăn kéo, ông quyết định mang chúng trở lại và đẩy mọi thứ theo hướng kỳ dị, cực đoan hơn. Chính những điểm từng khiến các thiết kế ấy bị loại lại trở thành kim chỉ nam cho Quái Thú Ultra. Ông đùa rằng chúng giống như sự “phẫn nộ” mang tính phản kháng của bản thân, biến cảm giác bị gạt bỏ thành những ý tưởng táo bạo hơn nữa. Dĩ nhiên, đó chỉ là cách nói vui. Ông cũng khẳng định đây không phải hiềm khích cá nhân, mà đơn giản là cách biến trải nghiệm ấy thành nguồn cảm hứng để tạo ra những thiết kế khác thường như mong muốn mà thôi.

Okay, giờ vào bài, trước hết ta cần hiểu Quái Thú Ultra là gì đã.

Quái Thú Ultra là những Pokemon đến từ một chiều không gian khác mang tên Không Gian Ultra [Ultra Space]. Chúng có thể di chuyển giữa các thế giới thông qua những cánh cổng gọi là Lỗ Sâu Ultra [Ultra Wormhole]. Tuy nhiên, không phải lúc nào việc dịch chuyển cũng do chúng chủ động. Vậy nên khi bị cuốn đến một thế giới xa lạ như Alola, nhiều cá thể rơi vào trạng thái hoang mang và mất phương hướng. Đó cũng là lý do phần lớn Quái Thú Ultra đều tỏ ra hung hãn hoặc phản ứng phòng vệ quá mức.

Cũng vì lý do đó mà chúng thường bị thu hút bởi những người từng đi qua Lỗ Sâu Ultra. Trên cơ thể những người này vẫn còn lưu lại một phần năng lượng của Không Gian Ultra. Với Quái Thú Ultra, đó giống như một dấu vết quen thuộc, một đầu mối giúp chúng tìm đường trở về quê hương của mình.

Quái Thú Ultra được xếp thành một nhóm riêng, không phải là một nhánh của Pokemon Huyền Thoại [Legendary Pokemon], dù có khá nhiều điểm tương đồng. Ví dụ chúng đều thuộc nhóm Chưa Phát Hiện Trứng [No Eggs Discovered], Không Xác Định Giới [Gender Unknown], hầu hết không thể tiến hóa (ngoại trừ Poipole), đồng thời sở hữu tổng chỉ số rất cao. Chính sức mạnh ấy khiến chúng trở thành mối đe dọa tiềm tàng đối với cả con người lẫn Pokemon bản địa.

Điều này cũng phản ánh khá rõ ý tưởng “loài xâm lấn” mà Game Freak muốn xây dựng. Trong tự nhiên, khi một loài xâm nhập vào môi trường mới, chúng thường không có thiên địch, dễ thích nghi và nhanh chóng chiếm lấy nguồn tài nguyên có sẵn. Một khi đã giành được lợi thế, quần thể của chúng có thể bùng nổ với tốc độ rất nhanh. Vì vậy, phần lớn Quái Thú Ultra đều được mô tả là có khả năng hấp thụ năng lượng từ các Pokemon bản địa. Đây cũng là ý tưởng đằng sau đặc tính Khuếch Quái Thú [Beast Boost], giúp chỉ số cao nhất của chúng tăng lên mỗi khi hạ gục một Pokemon.

Quái Thú Ultra không phải là ví dụ duy nhất về loài xâm lấn trong Thế hệ 7. Game còn đề cập đến một trường hợp rất cụ thể là Rattata. Theo cốt truyện, chúng vô tình theo các tàu chở hàng đến Alola rồi nhanh chóng sinh sôi ngoài tầm kiểm soát. Số lượng Rattata tăng mạnh đến mức người dân buộc phải đưa Yungoos từ vùng khác tới để khống chế. Đứng trước kẻ săn mồi mới, Rattata dần chuyển sang hoạt động về đêm thay vì ban ngày và qua nhiều thế hệ, chúng thích nghi thành Alolan Rattata như ngày nay.

Chi tiết này cũng được xây dựng rất sát với thực tế. Ở Hawaii, chuột nâu là loài ngoại lai xâm lấn theo tàu thuyền đến hòn đảo, gây thiệt hại cho các đồn điền mía và hệ sinh thái bản địa. Để đối phó với chúng, con người đã du nhập cầy mangut Ấn Độ nhỏ làm thiên địch. Mối quan hệ giữa Rattata/ Raticate và Yungoos/ Gumshoos trong Pokemon chính là sự tái hiện câu chuyện này.

Từ đó, khái niệm Dạng Vùng Miền (Regional Form) cũng chính thức ra đời. Nếu Quái Thú Ultra tượng trưng cho những sinh vật ngoại lai vừa đặt chân đến một môi trường mới, thì Alolan Rattata lại đại diện cho một loài xâm lấn đã thích nghi với vùng đất ấy qua nhiều thế hệ.

Qua đó có thể thấy Game Freak đã khai thác chủ đề “loài xâm lấn” theo hai hướng khác nhau. Một bên là Quái Thú Ultra với ngoại hình xa lạ và gần như không mang dáng dấp của Pokemon truyền thống. Bên còn lại là Dạng Vùng Miền, nơi những Pokemon quen thuộc đã thay đổi để thích nghi với môi trường sống mới. Nhờ cách tiếp cận này giúp cân bằng trải nghiệm của người chơi: họ có thể bất ngờ trước những thiết kế “không giống Pokemon”, nhưng bù lại vẫn dễ dàng tìm thấy sự quen thuộc ở các biến thể vùng miền của những loài đã gắn bó từ bao thế hệ.

Vì quá nguy hiểm và rất khó kiểm soát, Quái Thú Ultra nhanh chóng trở thành đối tượng được hai tổ chức theo dõi và can thiệp trực tiếp.

Một là Quỹ Aether [Aether Foundation]: Một tổ chức nghiên cứu tại Alola, bề ngoài hoạt động với mục tiêu bảo vệ và chăm sóc Pokemon. Trước mối đe dọa từ Quái Thú Ultra, họ phát triển ba Pokemon nhân tạo mang tên Type: Full, được thiết kế chuyên biệt để đối đầu với chúng. Tuy nhiên, dự án không thành công như kỳ vọng. Ba cá thể này buộc phải bị niêm phong trong trạng thái ngủ đông và đổi tên thành Type: Null. Sau này, Gladion giúp một trong ba cá thể Type: Null phá bỏ phong ấn, cho phép nó tiến hóa thành Silvally. Chính Gladion cũng là người đặt cái tên “Silvally”, nghĩa đen là “Chiến Hữu Bạc”.Bên cạnh đó, Quỹ Aether còn bí mật chế tạo Bóng Quái Thú [Beast Ball], một loại Bóng Poke [Poké Ball] có hiệu quả vượt trội khi bắt Quái Thú Ultra.

Hai là Cảnh Sát Quốc tế [International Police]: Cơ quan thực thi pháp luật hoạt động trên phạm vi nhiều vùng lãnh thổ. Do Quái Thú Ultra là những sinh vật đến từ chiều không gian khác và chưa xác định rõ danh tính, ban đầu họ không gọi chúng bằng tên thông thường mà gán cho mỗi cá thể một mật danh (code name) để phục vụ việc theo dõi, điều tra và đánh giá mức độ đe dọa. Cụ thể là:

  • Nihilego: QT-01 Ký Sinh [UB-01 Symbiont]
  • Buzzwole: QT-02 Trương Nở [UB-02 Absorption]
  • Pheromosa: QT-02 Diễm Lệ [UB-02 Beauty]
  • Xurkitree: QT-03 Chớp Sáng [UB-03 Lighting]
  • Celesteela: QT-04 Phát Lửa [UB-04 Blaster]
  • Kartana: QT-04 Trảm Kiếm [UB-04 Blade]
  • Guzzlord: QT-05 Tham Ăn [UB-05 Glutton]
  • Poipole: QT Keo Dính [UB Adhesive]
  • Naganadel: QT Ngòi Đốt [UB Stinger]
  • Stakataka: QT Lắp Ghép [UB Assembly]
  • Blacephalon: QT Nổ Bùng [UB Burst]
  • Necrozma: QT Đen Kịt [UB Black]

Mỗi Quái Thú Ultra đều được xây dựng từ một nghịch lý là lấy một sinh vật, đồ vật hoặc hình tượng quen thuộc rồi đẩy nó theo hướng trái ngược hoàn toàn với nhận thức thông thường.

  • Nihilego dựa trên sứa, loài động vật thân mềm, trong suốt và mong manh. Thế nhưng cơ thể nó lại mang cảm giác như được tạo thành từ thủy tinh hoặc pha lê, qua đó lý giải cho hệ Đá của nó. Nghịch lý còn được đẩy xa hơn khi Nihilego sinh sống ở Biển Sâu Ultra [[Ultra Deep Sea] nhưng nơi đây hoàn toàn không có nước. Một sinh vật biển sống ở một nơi không có nước thì nghe cũng vô lý rồi.
  • Buzzwole dựa trên muỗi, loài côn trùng nhỏ bé chuyên hút máu trong âm thầm. Game Freak lại biến nó thành một vận động viên thể hình với khối cơ bắp đồ sộ đến mức phi lý. Thay vì núp lùm hút máu để sinh tồn, Buzzwole trực tiếp hấp thụ năng lượng sống nhằm duy trì cơ thể cường tráng của mình. Thậm chí còn có một nghịch lý thú vị khác là ngoại hình Buzzwole cực kỳ nam tính, trong khi ngoài tự nhiên chỉ muỗi cái mới hút máu, còn muỗi đực chủ yếu hút mật hoa mà thôi.
  • Pheromosa dựa trên gián, loài côn trùng thường gắn với sự dơ bẩn và đáng ghét. Thế nhưng nó lại được thiết kế như một hoa hậu hay siêu mẫu: thân hình mảnh mai, dáng đứng kiêu hãnh, chiếc đầu trông như vừa mới ụp crown và đôi cánh được cách điệu thành mái tóc dài mượt mà. Trớ trêu hơn, Pheromosa còn tỏ ra ghê sợ bụi bẩn, miễn cưỡng chạm vào môi trường xung quanh, như thể chính thế giới Pokemon mới là nơi không đủ sạch sẽ cho nó ở vậy.
  • Xurkitree là tập hợp những bó dây điện được buộc bằng dây rút nhựa. Tuy nhiên cách chúng cắm xuống đất để hấp thụ điện lại khiến người ta liên tưởng đến bộ rễ của thực vật đang hút chất dinh dưỡng. Nó đứng giữa ranh giới của hai khái niệm: máy móc hay sinh vật, vật vô tri hay cơ thể sống. Chính sự nhập nhằng ấy tạo nên sự nghịch lý trong chính bản thân Xurkitree.
  • Celesteela: Dựa trên truyền thuyết công chúa ống tre (Kaguya-hime) của Nhật, vốn nhỏ nhắn, dịu dàng. Nhưng Celesteela lại khổng lồ như một cỗ máy phóng tên lửa. Tre vốn nhẹ và dẻo dai, nay biến thành kim loại nặng nề và cứng cáp. Trang phục Kimono thướt tha lại trở thành cấu trúc cơ khí cứng ngắc. Cổ dài như thân tre cùng gương mặt bé xíu đặt trên thân hình khổng lồ, càng làm tổng thể của nó thêm mất cân đối.
  • Kartana dựa trên giấy và nghệ thuật gấp giấy origami. Game Freak lấy đặc tính mép giấy đủ sắc để cứa đứt tay rồi đẩy nó đến cực hạn, biến cả cơ thể thành một thanh katana sống. Giấy vốn mềm, mỏng và dễ rách, nay lại có thể chém đứt cả thép chỉ bằng một nhát kiếm. Thế nhưng, bản thân Kartana vẫn mang máu giấy đúng nghĩa, đến mức chỉ một đòn đánh trúng cũng đủ khiến nó gục ngã.
  • Guzzlord được xây dựng xoay quanh hình tượng của một cái miệng. Chiếc miệng khổng lồ chiếm gần như toàn bộ cơ thể, đến mức người ta dễ lầm tưởng đó là miệng thật của nó. Trên thực tế, chiếc miệng dùng để nhai lại nằm sâu bên trong khoang miệng ấy và nhỏ hơn rất nhiều. Mọi bộ phận khác như tay, cánh hay thân mình đều trở nên thứ yếu trước chiếc miệng khổng lồ luôn há rộng. Thiết kế này khiến Guzzlord giống như một cái dạ dày biết đi hơn là một sinh vật hoàn chỉnh, nó ăn đủ mọi thứ từ vô cơ đến hữu cơ, nhưng chưa một ai tìm thấy chất thải của nó, cứ như một hố đen vô đáy phi logic.
  • Stakataka được gọi là Pokemon Lũy Đá [Rampart Pokemon], nhưng thay vì là một công trình vô tri, nó lại là tập hợp của hàng trăm sinh vật nhỏ có tri giác. Những khối đá tưởng chừng bất động có thể tách rời, tái cấu trúc rồi hợp nhất thành một cơ thể khổng lồ. Một công trình phòng thủ vốn được tạo ra để bảo vệ, nay lại trở thành chiếc lồng giam giữ con mồi bên trong.
  • Blacephalon kết hợp hình tượng chú hề và pháo hoa, vốn là hai biểu tượng của lễ hội và tiếng cười. Thế nhưng màn trình diễn của nó lại kết thúc bằng việc tự kích nổ chiếc đầu của mình thông qua chiêu Nổ Tung Não [Mind Blown]. Điều đáng sợ nằm ở chỗ toàn bộ hành động ấy diễn ra như một tiết mục mua vui, khiến niềm vui và sự kinh hoàng chỉ cách nhau trong tích tắc.
  • Poipole và Naganadel là ngoại lệ trong nhóm Quái Thú Ultra. Chúng là những Quái Thú Ultra duy nhất có thể tiến hóa, đồng thời cũng sở hữu ngoại hình gần với Pokemon thông thường nhất. Ở thế giới của mình, Poipole thậm chí còn được chọn làm Pokemon Khởi Hành Viên [First Partner Pokemon]. Nếu phần lớn Quái Thú Ultra được xây dựng để tạo cảm giác xa lạ và đáng sợ, thì Poipole lại đóng vai trò như chiếc cầu nối giữa hai thế giới.

Một chi tiết thú vị là Buzzwole và Pheromosa cùng mang mã số QT-02, còn Celesteela và Kartana cùng chia sẻ QT-04. Nguyên nhân là mỗi cặp được phân bổ cho hai phiên bản đối lập Pokemon Sun và Pokemon Moon. Không chỉ độc quyền theo phiên bản, chúng còn được thiết kế như hai thái cực đối lập. Buzzwole đại diện cho sức mạnh cơ bắp và thể lực áp đảo, trong khi Pheromosa lại tập trung vào tốc độ và sự thanh thoát. Tương tự, Celesteela là một trong những Pokemon nặng nhất từng tồn tại, còn Kartana lại nằm trong nhóm nhẹ nhất.